แม้ว่าทั้งสองเกรดจะถูกสุขอนามัยและปลอดภัยสำหรับการสัมผัสอาหาร แต่ก็มีความแตกต่างกัน การเลือกเกรดที่ผิดอาจนำไปสู่การกัดกร่อน การรั่วซึม และการหยุดเดินเครื่องที่มีค่าใช้จ่ายสูงภายในไม่กี่เดือน คู่มือนี้จะอธิบายถึงความแตกต่างทางเคมี (โมลิบดีนัม) ค่าทางเทคนิค (PREN) และ “กฎเกลือและกรด” ที่คุณจำเป็นต้องรู้เพื่อทำการตัดสินใจที่ถูกต้อง

SS 304 Food Grade: เพียงพอหรือไม่?

ก่อนอื่น มาทำความเข้าใจกับความเชื่อผิดๆ ที่พบบ่อย SUS 304 (18/8 Stainless) เป็นมาตรฐานอุตสาหกรรมสำหรับสเตนเลส “เกรดอาหาร” ซึ่งยอดเยี่ยมสำหรับ:

• ส่วนผสมแห้ง (แป้ง, น้ำตาล, ธัญพืช)
• ของเหลวที่เป็นกลาง (น้ำ, นม)
• อุปกรณ์ครัวทั่วไป (อ่างล้างจาน, โต๊ะ)

สำหรับ 80% ของการใช้งานมาตรฐาน SUS 304 นั้นสมบูรณ์แบบ มันอาศัยปริมาณโครเมียมเพื่อสร้างชั้นออกไซด์ที่ไม่ทำปฏิกิริยา (passive oxide layer) ซึ่งช่วยป้องกันสนิม อย่างไรก็ตาม ชั้นนี้มีจุดอ่อน: คลอไรด์ (เกลือ)

การอัปเกรด “เกรดทะเล”: ขอแนะนำ 316L

SUS 316L มักถูกเรียกว่า Marine Grade แต่ชื่อที่เหมาะสมกว่าอาจเป็น Chemical Grade

โดยความแตกต่างอยู่ที่ธาตุเพียงตัวเดียวคือ โมลิบดีนัม (Molybdenum – Mo) SUS 316L มีโมลิบดีนัม 2.0% ถึง 3.0% การเพิ่มส่วนผสมนี้เปลี่ยนแปลงโครงสร้างอะตอมของโลหะอย่างมาก ทำให้ทนทานต่อการกัดกร่อนแบบรูเข็ม (pitting corrosion) ที่เกิดจากคลอไรด์และกรด

เพื่อจัดอันดับความทนทาน ค่า PREN (Pitting Resistance Equivalent Number) จึงถือกำเนิดขึ้น

ตัวอย่าง

• SUS 304 PREN: ~18 (งานทั่วไป)
• SUS 316L PREN: ~24 (งานที่อาจจะมีการกัดกร่อนทางเคมีเกิดขึ้น)
• Duplex 2205 PREN: ~32 – 37 (งานแท่นคุดเจาะน้ำมันกลางทะเล)
• Super Duplex 2507 PREN: ~40 – 45 (งานที่ใช้กับสารที่มีค่าความเป็นกรดสูง)

ตัวเลขที่สูงกว่านี้คือเหตุผลว่าทำไม 316L จึงอยู่รอดได้ในน้ำทะเล ในขณะที่ 304 จะผุกร่อน

การตัดสินใจ: “กฎเกลือและกรด”

หากสภาพแวดล้อมมีเกลือ (คลอไรด์) หรือกรด คุณ จำเป็นต้อง ใช้ 316L

1. ปัจจัยด้านเกลือ (คลอไรด์)
   • พื้นที่ชายฝั่งทะเล: หากโรงงานอยู่ห่างจากมหาสมุทรไม่เกิน 5 กม. เกลือจะอยู่ในอากาศ SUS 304 จะเกิด “คราบสนิมสีน้ำตาล” (สนิมผิวสีน้ำตาลที่ไม่น่ามอง) อย่างรวดเร็ว
   • อาหารรสเค็ม: ซีอิ๊ว, น้ำปลา, ซอสมะเขือเทศ และน้ำเกลือ มีฤทธิ์กัดกร่อนสูง 304 จะประสบปัญหา “การเกิดรูพรุน” (รูรั่วขนาดเล็กเท่ารูเข็ม) ในถังเหล่านี้
2. ปัจจัยด้านกรด (pH < 7)
   • กระบวนการผลิต: มะเขือเทศเข้มข้น, น้ำผลไม้รสเปรี้ยว และน้ำส้มสายชู เป็นกรด
   • การทำความสะอาด: แม้ว่าอาหารจะเป็นกลาง (เช่น นม) ระบบ CIP (Clean-in-Place) มักใช้สารเคมีที่มีฤทธิ์เป็นกรดหรือด่างรุนแรงที่อุณหภูมิสูง (>60°C) ในการฆ่าเชื้อในท่อ 316L ทนทานต่อรอบการทำความสะอาดเหล่านี้ แต่ 304 จะเสื่อมสภาพเมื่อเวลาผ่านไป

สั่งซื้อ สแตนเลส อย่างมั่นใจ

การเข้าใจข้อกำหนดมาตรฐาน และการเข้าใจเนื้องานที่จะนำไปใช้เป็นปัจจัยสำคัญของการสั่งซื้อที่ถูกต้อง

ท่านมิได้เพียงแค่ “ซื้อ” โลหะ แต่ท่านซื้อข้อมูลจําเพาะ ประสิทธิภาพ และคุณสมบัติต่างๆ ที่ได้กล้างอ้างไว้

ที่ LMS เรารับประกันว่า สแตนเลส ที่เราจัดส่งตรงนั้น มีคุณภาพตามมาตราฐานทั้งหมด LMS มีใบรับรองการทดสอบวัสดุโดยละเอียด (MTCs) หรือใบเซอร์เป็นเครื่องยืนยันให้กับลูกค้า ซึ่งสามารถตรวจสอบย้อนหลังได้ เพราะเราเป็นผู้นำเข้าจากโรงงานคุณภาพโดยตรง เพื่อสร้างความมั่นใจให้กับผู้ใช้งาน และลดความวุ่นวายให้กับผู้จัดซื้อ เพราะสินค้าของ LMS มีคุณภาพถูกต้องตามมาตราฐานที่ได้กำหนดไว้

อย่างไรก็ดี ทาง LMS แนะนำให้ผู้ซื้อตรวจสอบใบเซอร์ (Inspection Certificate) ให้ละเอียดทุกครั้ง เพื่อให้ตรงกับเนื้องานที่ได้รับมอบหมาย

ที่ LMS ไม่ว่าจะเป็น สแตนเลส ที่ทนทานและไม่เป็นสนิม, ทองเหลือง และ บูชทองเหลืองลายเสือ ที่ขึ้นชื่อด้านความแข็งแรง, ทองแดง และ ทองแดงแข็ง (ทองแดงอาร์ค) ที่เหมาะสำหรับงานไฟฟ้า, รวมถึง อลูมิเนียม และ อลูมิเนียมอัลลอย ที่น้ำหนักเบาแต่คงทน ตลอดจน ตะกั่ว สำหรับงานอุตสาหกรรมเฉพาะด้าน ทุกสินค้าของเราคัดสรรอย่างพิถีพิถันเพื่อให้ได้คุณภาพสูงสุด

และนี่คือคู่มือครบจบ — ONE-PAGE KNOWLEDGE — สำหรับมือใหม่ และมืออาชีพ

คิดถึงคุณภาพ คิดถึงลิ้มเม้งเส็ง

References

• AZoM. (2025, May 2). Food Grade Stainless Steel: 304 vs 316. AZoM.com. https://www.azom.com/article.aspx?ArticleID=24472
• Masteel UK. (2019, April 4). When to Use 316 Stainless Steel. Masteel UK Ltd. https://masteel.co.uk/news/use-316-stainless-steel/
• Silver Tubes. (n.d.). Stainless Steel 304 vs. 316: Which Is Better for Food Processing Equipment? Silver Tubes. https://www.silver-tubes.com/blog/stainless-steel-304-vs-316-which-is-better-for-food-processing-equipment/
• The Metal Store. (n.d.). Difference between 304 grade and 316 marine grade stainless steel. The Metal Store. https://www.themetalstore.co.uk/content-hub/blog/difference-between-304-grade-316-marine-grade-stainless-steel
• Unified Alloys. (n.d.). 304 vs 316 Stainless Steel: What You Need to Know. Unified Alloys. https://www.unifiedalloys.com/blog/304-316-stainless